PACHNOTKA POSPOLITA

Pachnotka to bardzo popularne zioło przyprawowe w wietnamskiej kuchni. Spożywana samodzielnie lub w mieszankach z innymi warzywami surowymi. Niektóre dania bez niej tracą smak: ślimaki duszone z tofu, ca bung (bakłażan duszony) czy kongee na przeziębienie. Uprawa jest opłacalna i stanowi towar eksportowy.

Liście pachnotki są też używane jako bezpieczny, naturalny barwnik spożywczy. Stanowią surowiec leczniczy stosowany przy przeziębieniach, kaszlu, niestrawności i zaparciach.

Pachnotka to roślina zielna jednoroczna o systemie korzeniowym wiązkowym.

• Liście: górna strona jasnozielona lub jasnopurpurowa w zależności od odmiany. Dolna strona ciemnopurpurowa, brzeg płytko ząbkowany. Liście wydzielają intensywny aromat.
• Klimat i gleba: lubi klimat umiarkowany, ciepły, znosi upały. Najlepiej rośnie na glebie piaszczysto-gliniastej, lekkiej lub średnio ciężkiej glinie, pulchnej, bogatej w substancję organiczną, o pH obojętnym.

1. Terminy siewu

W regionach o ciepłym klimacie możliwy siew w kilku cyklach rocznie. W regionach z niskimi temperaturami zimą (np. Delta Rzeki Czerwonej) pachnotka rośnie z trudem – siew od lutego do marca, najpóźniej w kwietniu. Późniejszy siew oznacza mniej zbiorów.

2. Gleba i nawożenie

Gleba: dokładnie zaorać, oczyścić z chwastów, spulchnić – jak pod inne zioła przyprawowe. Zagony szerokie 1,0–1,2 m (do 1,5 m), wysokie 0,2–0,25 m, bruzdy 0,25–0,3 m.

• check_circleDojrzały nawóz organiczny: 1,0–1,5 tony
• check_circleSuperfosfat: 20–30 kg
• check_circleChlorek potasu: 15–20 kg
• check_circleNPK: 30–40 kg (nie nadużywać azotu mineralnego)

Nawożenie podstawowe: cały nawóz organiczny, fosforowy, 1/4 NPK i 1/3 potasu. Wymieszać z glebą na głębokość 10–12 cm przed siewem.

3. Technika siewu i ilość nasion

Można siać rzutowo i przerzedzać; przed siewem moczyć nasiona w ciepłej wodzie 35–40°C przez 1–2 godziny, opłukać i siać.

Przy siewie rozprowadzić nasiona równomiernie na powierzchni; można mieszać z drobną ziemią. Po siewie przykryć cienką warstwą ziemi i posypać starą słomą lub ściółką. Norma siewu na 1000 m²: 2,5–3,0 kg. Z rozsady przesadzać do produkcji, gdy rośliny mają 4–5 prawdziwych liści. Rozstaw rzędy × rośliny: 25–30 × 15 cm.

4. Pielęgnacja

• Podlewanie: po siewie/posadzeniu do wzejścia i ukorzenienia podlewać 1–2 razy dziennie. Później co drugi dzień w zależności od pogody i wilgotności gleby. Stosować czystą wodę.
• Spulchnianie i odchwaszczanie: przy siewie bezpośrednim głównie odchwaszczanie. Przy przesadzaniu rozsady – 15–20 dni po posadzeniu spulchnić, lekko obsypać i odchwaszczać. Po 30–35 dniach obsypać korzenie wysoko.
• Nawożenie pogłówne: gdy rośliny mają 2–3 prawdziwe liście, pierwsza dawka – 7–10 kg NPK. Stosować na sucho lub w roztworze 1,0–1,5%. Po nawożeniu spłukać liście czystą wodą. Po każdym zbiorze dostarczać nowe składniki. Po dwóch dawkach NPK podać potas.
• Ochrona: pachnotka rzadko atakowana; mogą się pojawić gąsienice zjadające liście. Najlepsza jest ochrona zintegrowana; w razie potrzeby preparaty biologiczne.

Zbiór:

Po 40–50 dniach od siewu można rozpocząć zbiór; w jednym cyklu 6–7 pokosów co 10–15 dni. Ścinać równo, pozostawiając 12–15 cm pędu. Pąki boczne wytworzą nowe pędy do kolejnych pokosów. Po zbiorze wiązać w małe pęczki, opłukać i przekazać do sprzedaży.

Materiał siewny:

Gdy rośliny kwitną i owocują, około grudnia ścinać całe rośliny i suszyć na matach lub płachtach – nie na betonie. Po wyschnięciu omłócić, oczyścić, dosuszyć i przechowywać w słoikach lub workach zależnie od ilości. Plon nasion: 27–30 kg na 1000 m².