Cây Gia Vị
RIỀNG
(ALPINIA OFFICINARUM)
Riềng là loại cây gia vị được sử dụng rộng rãi trong đời sống thường nhật của nhân dân ta. Các món ăn rựa mận, giả cầy không thể thiếu vị của riềng.
Điều Kiện Sống
Chuẩn Bị
Nhu Cầu Nước
Riềng
Alipinia officinarum
1. Đặc Điểm Sinh Học
Thân thảo lưu niên, cao trên 1m. Thân củ phát triển mạnh. Lá hình bản, giống lá dong, có mùi thơm dễ chịu.
2. Công Dụng
Gia vị (rựa mận, giả cầy, muối cà pháo) và Dược liệu (chữa bệnh ngoài da, rôm sẩy).
3. Kỹ Thuật Trồng
Trồng tháng 2-3. Đất tơi xốp. Trồng bằng củ giống.
I. Công Dụng
Riềng là loại cây gia vị được sử dụng rộng rãi trong đời sống thường nhật của nhân dân ta. Các món ăn rựa mận, giả cầy không thể thiếu vị của riềng. Riềng dùng để muối cà pháo rất trắng, ăn giòn và rất thơm.
"Món giả cầy không thể thiếu vị của riềng."
Lợi ích khác: Riềng còn là loại thảo dược dùng để chữa bệnh ngoài da. Lá riềng dùng để tắm cho trẻ em để trị rôm, sẩy.
II. Đặc Điểm Sinh Học
- Thân & Rễ: Cây thân thảo lưu niên, cao trên 1m. Thân củ phát triển mạnh, là bộ phận sử dụng. Thân giả do bẹ lá tạo thành.
- Lá: Lá hình bản, giống tựa lá dong, màu xanh nhạt, mặt lá nhẵn mượt, mềm, lá có mùi thơm dễ chịu.
- Khí hậu: Ưa thích khí hậu ôn hòa, chịu nóng ẩm, có khả năng chịu khô hạn, không chịu ngập úng.
- Ánh sáng: Ưa thích ánh sáng, có thể sinh trưởng ở ven rừng, dưới tán cây thưa.
- Đất trồng: Không kén đất, tuy vậy loại đất tơi xốp, giàu chất hữu cơ, tầng canh tác dầy sẽ tốt cho riềng sinh trưởng.
III. Kỹ Thuật Trồng Trọt
1. Thời Vụ & Đất
- Thời vụ: Tốt nhất từ trung tuần tháng 2 đến trung tuần tháng 3. Muộn hơn có thể trồng cuối tháng 3 đến đầu tháng 4. Nơi ấm áp, khô ráo có thể trồng nhiều vụ.
- Đất: Cày bừa kỹ, sạch cỏ dại. Lên luống rộng 1,1 - 1,2m, cao 0,25 - 0,30m, rãnh rộng 0,25 - 0,3m.
2. Phân Bón (cho 1.000m²)
- Phân hữu cơ: 1,5 - 2,0 tấn
- Phân NPK: 40 - 50kg
- Supe phốt phát: 25 - 30kg
- Clorua kali: 15 - 20kg
* Bón lót: Toàn bộ phân hữu cơ, lân và 1/3 kali vào hốc/rạch trước khi trồng. Trộn đều với đất.
3. Khoảng Cách & Cách Trồng
- Khoảng cách: Hàng cách hàng 50-60cm, cây cách cây 40-50cm.
- Giống: Chọn củ giống khỏe, không sâu bệnh. Cắt thành đoạn nhỏ (2-3 mầm).
- Cách trồng: Đặt củ vào hốc/rạch, lấp đất dày 5-7cm.
4. Chăm Sóc
- Tưới nước: Tưới 2 lần/ngày (sáng, chiều) đến khi mọc. Sau đó tưới rãnh hoặc tùy điều kiện. Giữ đủ ẩm khi thân lá phát triển mạnh và hình thành củ.
- Xới vun: Sau trồng 25-30 ngày (cây mọc), xới khắp mặt luống, vun gốc, trừ cỏ. Chỉ xới vun giai đoạn đầu.
- Bón thúc:
- Dùng 7-10kg NPK/lần. Hòa tan (1.5-2%) hoặc bón khô (cách gốc 7-10cm).
- Thời kỳ hình thành củ: Bón thêm Kali (5-7kg/lần).
IV. Thu Hoạch và Để Giống
- Thời điểm: Sau trồng 12-13 tháng có thể thu hoạch làm giống. Thương phẩm cần để chín già mới thơm ngon.
- Dấu hiệu: Thân lá già, kiểm tra củ thấy rắn chắc.
- Trước thu hoạch: Để ruộng khô 30-40 ngày.
- Cách thu: Cuốc hai bên mép luống, nhổ cả cây, cắt thân lá, rũ sạch đất. Có thể cắt thân lá trước rồi đào củ.
- Bảo quản giống: Hong cho se vỏ rồi để nơi thoáng mát.
Quy Trình Sinh Trưởng
Trồng
Tháng 2-3. Cắt củ giống.
Chăm Sóc
Xới xáo sau 1 tháng. Bón thúc và tưới nước.
Tạo Củ
Bón thúc Kali, hạn chế xới xáo.
Thu Hoạch
Sau 12-13 tháng.